Խաչ՝ հիմարությո՞ւն, թե՞ անհրաժեշտություն

Արմոդոքսիան այսօր. Արդյո՞ք Խաչն անհրաժեշտ է.

Սուրբ Խաչի վերացման տոնը քրիստոնեական այն տոներից է, որոնք կենտրոնանում են Քրիստոսի Խաչի վրա։ Այս շաբաթ մենք խորհրդածություններով անդրադառնում ենք Սուրբ Խաչին։ Սուրբ Պողոս առաքյալը գրում է. «Որովհետեւ խաչի քարոզութիւնը կորուսեալների համար յիմարութիւն է, բայց մեզ համար, որ փրկւում ենք, Աստծու զօրութիւնն է։» (Ա Կորնթացիս 1։18)։

Այս խորհրդածությունները սկսենք մի շատ հիմնարար հարցադրմամբ. Արդյո՞ք Խաչն անհրաժեշտ է փրկության համար։ Կամ ավելի պարզ՝ արդյո՞ք Խաչն անհրաժեշտ է քրիստոնեության մեջ… քրիստոնեական փորձառության մեջ։

Գրող Նիկոս Կազանձակիսը, որն առավել հայտնի է «Հույն Զորբան» վեպով, առաջին անգամ այս հարցերը դիտարկել է իր 1955 թվականի «Քրիստոսի վերջին փորձությունը» վեպում։ Ի՞նչ կլիներ, եթե Հիսուսը չընդուներ «բաժակը», ինչպես աղոթում էր Գեթսեմանիի պարտեզում (Ղուկաս 22։42)։ Ի՞նչ կլիներ, եթե Նա չընդուներ կամ հրաժարվեր Խաչի հետ իր հանդիպումից։ Ավելի խորը՝ արդյո՞ք հնարավոր էր, որ Հիսուսը չվերցներ բաժակը, չբարձրանար Խաչին։ Եվ եթե չաներ դա, ի՞նչ կնշանակեր (կամ չէր նշանակի) դա մեզ համար այսօր։

Այս շաբաթ մենք դիտարկում ենք Խաչը՝ աստվածաշնչյան տեսանկյունից և Սուրբ Եկեղեցու աղոթքներում։ Սկսում ենք Սուրբ Ներսես Շնորհալու 14-րդ ժամերգության աղոթքով. Արարածոց ամենայնի խնամակալ, պահեա՛ նշանաւ խաչի քոյ զհոգի եւ զմարմին իմ ի պատրանաց մեղաց, ի փորձութեանց չարին, ի մարդկանց անիրաւաց, եւ յամենայն վտանգից երեւութից եւ աներեւութից։ Ողորմեա՛ քո արարածոց եւ ինձ։ Ամէն։

Շապիկ՝ Գրեգորի Բեյլերյան, 2014 թ.