Քրիստոնեության նորեկ՝ եկեղեցական Աստվածաշնչի կարգը
Արմոդոքսիան այսօր. Աստվածաշնչի ծագումը
Հայ եկեղեցու օրացույցով մենք գտնվում ենք քառօրյա մի շրջանում, որը կոչվում է Առաջավորաց պահք։ Այս պահքը յուրահատուկ է Հայ եկեղեցուն։ Շարունակելով երեկվա մեր դասը՝ կապված այս չորս օրվա համար սուրբգրային հատուկ ընթերցումների բացակայության հետ, այսօր մենք կանդրադառնանք Աստվածաշնչի կառուցվածքին և կազմությանը։
Պենտեկոստեի օրը՝ Քրիստոսի Հարությունից 50 օր անց (Գործք 2:1 և հաջորդ.), Սուրբ Հոգին իջավ Առաքյալների վրա, և ծնվեց Եկեղեցին։ Առաքյալները առաջին քրիստոնեական համայնքն էին, առաջին քրիստոնեական Եկեղեցին։ Նրանք «Աստվածաշունչ» չունեին։ Ավետարանը կամ «Բարի լուրը», որը նրանք քարոզում էին, այն էր, որ Քրիստոսը հարություն է առել։ Սա ցնցող փորձառություն էր Առաքյալների կյանքում, և նրանց առաքելությունն էր տարածել Բարի լուրը՝ Քրիստոսը հարություն է առել՝ հնարավորություն տալով ողջ մարդկությանը մասնակից դառնալու այս նոր կյանքին։ Սա էր առաջին Ավետարանը, և այն փոխանցվում էր բանավոր կերպով։
Առաջին քրիստոնյաները զգում էին, որ Քրիստոսի վերադարձը մոտալուտ է։ Իրականում, ողջ առաջին դարի ընթացքում նրանք ապրում էին այն սպասումով, որ Քրիստոսի Երկրորդ գալուստը շատ մոտ է։ Նրանք իրենց կյանքը համապատասխանեցնում էին դրան։ (Տե՛ս Ա Թեսաղոնիկեցիս 4:13-18)։
Առաքյալները Ավետարանը տարածեցին աշխարհի տարբեր ծայրերում։ Նոր քրիստոնեական համայնքներ ձևավորվեցին։ Ժամանակի ընթացքում համայնքներում խնդիրներ առաջացան՝ առօրյա խնդիրներ, որոնք ավելի բարդացան Քրիստոսի մոտալուտ վերադարձի սպասումների պատճառով։ Համայնքները բախվում էին այնպիսի հարցերի, ինչպիսիք են. «Արդյո՞ք պետք է հնազանդվենք տեղական իշխանություններին, եթե Քրիստոսը ցանկացած պահի կարող է վերադառնալ»։ Կամ՝ «Տեղի՞ն է արդյոք ամուսնանալը, եթե Քրիստոսը շուտով վերադառնալու է»։ Կամ՝ «Ի՞նչ կլինի նրանց հետ, ովքեր մահանում են մինչ Քրիստոսի վերադարձը»։
Այս խնդիրները լուծելու համար Առաքյալները, որոնք արդեն ցրված էին հայտնի աշխարհով մեկ, պատասխաններ գրեցին համայնքներին՝ տալով կոնկրետ հրահանգներ, թե ինչպես վարվել մինչև Քրիստոսի վերադարձը։ Ամենահայտնի նամակներից էին Պողոս առաքյալի գրածները։ Նոր Կտակարանի այն գրքերը, որոնք հաջորդում են Ավետարաններին, այն նամակներն են, որոնք Սուրբ Պողոսը գրել է Հռոմի, Կորնթոսի, Թեսաղոնիկեի, Եփեսոսի և այլ քաղաքների քրիստոնյաներին։ Այս նամակներից առաջինը (Ա Թեսաղոնիկեցիս) գրվել է 40-ական թվականներին։
Եկեղեցին գոյություն ուներ առանց Աստվածաշնչի։ Եկեղեցին ուներ իր պաշտամունքային արարողությունները, որոնք ներառում էին Սուրբ Հաղորդության մասնակցությունը, Հին Կտակարանի սաղմոսների կամ մարգարեական գրականության ընթերցումը և աղոթքը։ Նամակները, որոնք նրանք ստանում էին, օրինակ՝ Պողոս առաքյալից, ընթերցվում էին հավատացյալների հավաքների ժամանակ և համարվում են թղթեր, այսինքն՝ համայնքին ուղղված ընդհանուր նամակներ։
Որքան ժամանակն անցնում էր, և Քրիստոսը դեռ չէր վերադարձել, նոր խնդիրներ էին առաջանում։ Նախ՝ Երկրի վրա Քրիստոսի կյանքի բոլոր ականատեսները հեռանում էին կյանքից։ Ո՞վ էր փոխանցելու Քրիստոսի կյանքի պատմությունները գալիք սերունդներին։ Ավելին, համայնքներն ու եկեղեցիները հարցնում էին Քրիստոսի կյանքի մանրամասների մասին, օրինակ՝ Նրա ծննդյան, դաստիարակության, մկրտության և այլնի մասին։ Այդ պատճառով էլ գրվեցին Ավետարանները՝ Հիսուսի կյանքի մանրամասները ներկայացնելու համար։ Կրկին պետք է ընդգծել, որ դրանք գրվել են բացառապես քրիստոնեական եկեղեցու օգտագործման համար։ Եկեղեցին պահանջեց դրանք, և հետևաբար, դրանք ստեղծվեցին։
Let us pray, a prayer for Catechumens, from the Roman Catholic Tradition, We thank you for these catechumens whom you have called. Strengthen them in faith, that they may know you, the one true God, and Jesus Christ, whom you have sent. Keep them clean of heart and make them grow in virtue, that they may be worthy to receive baptism and enter into the holy mysteries. Amen

2023 Epostle.net
2014 Գրեգորի Բեյլերյան
2023 Տեր Վազգեն
2023 Առաքյալ


2026 Առաքյալ
Թողնել պատասխան
Ցանկանո՞ւմ եք միանալ քննարկմանը։Ազատորեն կիսվեք Ձեր մտքերով։