Հյուրի խմբագրական՝ Գեյլ Չելեբլյան
«Սրտիս խորքից այս զրույցը Աստծո հետ…»՝ այսպես են սկսվում Սուրբ Գրիգոր Նարեկացու աղոթքները։ Մեկ հազարամյակ է անցել մեծ միստիկի և աստվածաբանի ժամանակներից։ Այս կարճ խոհում Գեյլ Չելեբլյանը կիսվում է իր դիտարկումներով, որոնք նրան տանում են դեպի ծանոթ մի վայր։ Նա Սուրբ Հակոբ (Լոս Անջելես) եկեղեցու կիրակնօրյա դպրոցի տնօրենն է և այս հոդվածը գրել է իրենց ծխական «Օշական» թերթի համար (14 սեպտեմբերի, 2025 թ.)։
Առյուծներ, վագրեր և աղոթքներ, ո՜վ զարմանք։
Սեպտեմբերի 7-ին մենք Սուրբ Հակոբ եկեղեցում ազդարարեցինք 2025-26 կիրակնօրյա դպրոցական տարվա մեկնարկը։ Ես երկար ժամանակ է, ինչ ծառայում եմ որպես տնօրեն, և պետք է ասեմ, որ դա իսկապես լավագույն առաջին օրերից մեկն էր։ Այնքան շատ ժպիտներ, գրկախառնություններ և միասին լինելու ոգևորություն։ Այս տարվա մեր թեման «Աղոթքի ուժն» է, և իմ աղոթքները, անշուշտ, պատասխան ստացան անցած կիրակի։
Աղոթքի կարևորության մասին ավելորդ է խոսելը, և եթե Դուք կարդում եք այս հոդվածը, ապա հավանաբար նույն կերպ եք մտածում։ Քրիստոնյայի համար աղոթքը նույնն է, ինչ ջուրը՝ ձկան համար. մենք չենք կարող առանց դրա ապրել։ Այդ իսկ պատճառով մեր դասարաններում մենք ժամանակ կտրամադրենք քննարկելու աղոթքի ով լինելը, ինչը, որտեղը, երբը, ինչպեսը և ինչուները։ Անելիքները շատ են, իսկ ժամանակը՝ քիչ, բայց մենք արդեն անցել ենք գործի։
Առավոտյան հավաքի ժամանակ ես և աշակերտները շրջան կազմեցինք, և յուրաքանչյուրս հերթով բարձրաձայն կիսվեցինք, թե ինչի համար ենք աղոթում։ ԱՅՈ՛, բարձրաձայն։ Ես ողջ կյանքում աղոթել եմ, բայց այս վարժությունը ինձ համար անսովոր էր։ Իմ աղոթքները միշտ եղել են անձնական, լուռ, Աստծո և իմ միջև, ուստի իմ անհարմարավետությունը իրական «հայտնություն» էր ինձ համար, չնայած որ հենց ես էի մտածել այդ վարժությունը։ Շատ առիթներ եմ ունեցել լսելու, թե ինչպես են ուրիշները ինքնաբուխ աղոթում, բայց իմ բարձրաձայն աղոթքները միշտ եղել են անգիր արվածներ։ Դրանք ինձ համար «ապահով» են, իսկ սրտից խոսելը գուցե ինձ չափազանց խոցելի դարձնի։ Վստահ չեմ, բայց սկսեցի կասկածել աղոթելու իմ կարողության վրա։
Այդ պատճառով ես հասկացա, որ պետք է աղոթքը դարձնեմ մեր կիրակնօրյա դպրոցի երեխաների հետ աշխատանքի առանցքը։ Նրանց պես ես էլ եմ մեծացել Հայ եկեղեցում՝ հաճախելով կիրակնօրյա դպրոց։ Բայց ի տարբերություն ինձ, այս աշակերտներն ունենալու են այս ապահով միջավայրը՝ ինքնաբուխ աղոթելու և կիսվելու համար։ Կան բազմաթիվ աղոթքներ, որոնք պետք է անգիր արտասանել, օրինակ՝ «Հայր մեր»-ը։ Սակայն հոգևոր դաստիարակիցս սովորեցի, որ այս տեսակի ինքնաբուխ աղոթքն իրականում անուն ունի՝ «ինքնաբուխ», կամ պարզապես սրտի խորքից բարձրաձայն խոսել։ Հաճախ լավագույն պարգևները գալիս են որոշակի անհարմարություն հաղթահարելուց հետո, ուստի ես հանձն եմ առնում երեխաների հետ միասին անցնել այս «ինքնաբուխ» ճանապարհը և աղոթում եմ, որ պրակտիկայի շնորհիվ մենք բոլորս կտիրապետենք դրան։
Եվս մեկ անգամ իմ հավատքն ամրապնդվեց աշակերտների հետ կիսված դասի շնորհիվ՝ ևս մեկ պատասխանված աղոթք։ Սուրբ Հակոբը հրաշալի մի վայր է, որտեղ մենք երբեք չափազանց երիտասարդ կամ չափազանց մեծ չենք մեր հավատքն ամրապնդելու համար։ Միշտ էլ հնարավորություն կա աճելու և սովորելու, ճիշտ ինչպես տանը։
«Օզի կախարդը» ֆիլմում Դորոթին սովորում է, որ տուն վերադառնալու համար պետք է ընդամենը իր կարմիր կոշիկները միացնել և երեք անգամ ասել. «Տնից լավ տեղ չկա»։ Որպես քրիստոնյաներ՝ մենք միշտ պետք է հիշենք, որ այս եկեղեցին Աստծո տունն է, և այստեղ յուրաքանչյուր աղոթք ողջունելի է։ Ձեզ կորա՞ծ եք զգում։ Պարզապես ծալեք ձեր ձեռքերը (աջ բութը դնելով ձախի վրա*) և բարձրաձայն ասեք. «Սուրբ Հակոբից լավ տեղ չկա, Սուրբ Հակոբից լավ տեղ չկա, Սուրբ Հակոբից լավ տեղ չկա»։
Հավատարմությամբ՝ Գեյլ Չելեբլյան, տնօրեն
*Աղոթելիս բութ մատները խաչաձև պահելը, մասնավորապես՝ աջ բութը ձախի վրա խաչի տեսքով, քրիստոնեական ավանդական ժեստ է, որը խորհրդանշում է հավատարմությունը Աստծուն և Քրիստոսի խաչին։
Հետգրություն՝ epostle-ի շաբաթական Աստվածաշնչի սերտողության ժամանակ խրախուսվում է անդամների անհատական աղոթքը։ Այդ աղոթքների արխիվը կարող եք կարդալ «Աղոթքներ հարցերից» բլոգում։
Անկեղծ զրույց Տիգրաննա Զաքարյանի հետ
Մարդու իրավունքների միջազգային ակտիվիստ, փախստականների հարցերով համակարգող
Սա «Հաջորդ քայլը» #805 հաղորդման ձայնագրությունն է (ՄԻԱՅՆ ԱՈՒԴԻՈ)
Դիտեք տեսանյութը հետևյալ հղումով՝
Ձայնագրված է 2025 թվականի սեպտեմբերին
Պատրաստել է Սյուզի Շատարևյանը Epostle.net-ի համար
Բաժանորդագրվեք և ունկնդրեք Ձեր նախընտրած փոդքասթ հարթակում։
Մենք հասանելի ենք Stitcher, Pandora, Spotify և Apple Podcasts հարթակներում
Հաջորդ քայլը Հայր Վազգենի հետ, SE, 9 օգոստոսի, 2025 թ.
Ակտիվիզմն անհանդուրժողականությամբ, պատերազմներով և նույնիսկ ցեղասպանությամբ տառապող աշխարհում։ Ներկայացնում ենք դոկտոր Սոֆյա Արմենի հետ այս կարևոր հարցազրույցը. նա նոր ձայն է, որը կիսվում է ինքնության, ակտիվիզմի և գլոբալ մարտահրավերների վերաբերյալ իր տեսակետներով։ Սոֆյա Արմենը համայնքային կազմակերպիչ և գիտնական է Լոս Անջելեսից (Կալիֆոռնիա)։ Դոկտոր Արմենը հանդիսանում է Հայ-ամերիկյան առաջընթացի ցանցի գործադիր տնօրենը և Կալիֆոռնիայի Մերձավոր Արևելքի և Հյուսիսային Աֆրիկայի ամերիկացիների քաղաքացիական իրավունքների կոալիցիայի համանախագահը։ Նա էթնիկ հետազոտությունների դոկտորի կոչում ունի և ակտիվորեն մասնակցում է բազմաթիվ համայնքային նախաձեռնությունների։
Ձայնագրված է՝ 2025 թվականի օգոստոսի 1-ին
Հղումներ՝
https://drsarmen.com
Հայ-ամերիկյան առաջընթացի ցանց
@armenianamericanadvnetwork
Դոկտոր Արմենի կայքից՝ Դոկտոր Սոֆյա Արմենը մերձավորարևելյան-ամերիկյան ֆեմինիստ կազմակերպիչ է, գիտնական և գրող։ Նա էթնիկ հետազոտությունների դոկտորի կոչում է ստացել Սան Դիեգոյի Կալիֆոռնիայի համալսարանից։ Նրա «Մերձավորարևելյան ամերիկացիների ժողովրդական պատմությունը, 1890-1930 թթ.» հետազոտությունը կենտրոնանում է Միացյալ Նահանգներում մերձավորարևելյան ժողովուրդների ռասայականացման վրա՝ կազմակերպիչների և փախստականների տեսանկյունից՝ ֆեմինիստական տեսության և մեթոդաբանության միջոցով։ Նա ավելի քան 15 տարի աշխատում է Միացյալ Նահանգների ֆեմինիստական, SWANA (Հարավարևմտյան Ասիա և Հյուսիսային Աֆրիկա) և վերապրածների արդարության շարժումներում։ Նա Խարբերդից, Վանից, Հաճնից և Ստամբուլից ցեղասպանությունը վերապրածների ժառանգ է։ Նա ծառայել է որպես FF-ի համանախագահ։
Հուլիսի 15-ին Վանաձորի մեծ եկեղեցու նկուղային սրահում ուրախ տոնակատարություն էր։ Առաջին հայացքից այն թվում էր հերթական ավարտական արարողությունը, բայց սա ավելին էր։ Սա ժամանակն էր տեսնելու ժպիտների վերադարձը այն դեմքերին, որոնք չափազանց երկար ժամանակ արցունքներ էին թափել և բախվել կորստի ու վշտի հետ, որը սրվել էր տեղահանության անորոշությամբ։ Մի խումբ կանայք, որոնք իրենց ընտանիքների հետ միասին տեղահանվել էին Արցախի իրենց տներից, ստացան երկրորդ հնարավորություն՝ նորից սկսելու։ Յուրաքանչյուր կին ավարտեց կարի և դերձակության ամիսներ տևող վերապատրաստումը՝ Գուգարաց թեմի կողմից կազմակերպված հատուկ ծրագրի շրջանակներում։ Նրանք շաբաթական մի քանի ժամ սովորում էին հագուստի ձևավորում և կարում, միաժամանակ ուսումնասիրելով բիզնեսի սկզբունքներ և կիրառելով տեխնիկաներ՝ իրենց ֆիզիկական և հոգեկան առողջությունը բարելավելու համար։ Յուրաքանչյուր շրջանավարտ, դասընթացն ավարտելիս, ստացավ նոր կարի մեքենա՝ սեփական արտադրանքը ստեղծելու և փոքր բիզնես ձեռնարկելու համար։
Երբ 2023 թվականին հայերը բռնագաղթեցին Արցախից՝ իրենց հայրենի օջախներից, ապագայի հեռանկարները մշուշոտ էին։ Ադրբեջանական էթնիկ զտումների հետևանքով ավելի քան 120,000 մարդ դարձավ փախստական, որոնցից մի խումբ հաստատվեց Վանաձորում։ Թեև Վանաձորը Հայաստանի երրորդ խոշոր քաղաքն է (Երևանից և Գյումրիից հետո) և օժտված է բնության գեղեցկությամբ, աշխատատեղերը սակավ են, հատկապես ամուսնացած կամ տարեց կանանց համար, ովքեր աշխատաշուկայում բախվում են համակարգային խտրականության։ Տնտեսական առումով շատ ընտանիքների համար դժվար է արժանապատիվ ապրուստ վաստակել, և նրանք ստիպված են լինում լքել Հայաստանը՝ Մոսկվայի նման վայրերում աշխատանք փնտրելու համար։
Epostle-ի թիմի հանդիպումը Վանաձորի թեմի աշխատակազմի հետ՝ առաջնորդությամբ Տեր Հովնան եպիսկոպոս Հակոբյանի
Անցած տարվա ընթացքում epostle-ի ներկայացուցիչները երկու անգամ այցելել են Վանաձոր «Vibrantz for Vanadzor» ծրագրի շրջանակում՝ նպատակ ունենալով հաստատել համագործակցություն epostle-ի և Վանաձորի թեմի միջև։ Մարտ ամսին կատարած մեր վերջին այցի ժամանակ մենք անձամբ լսեցինք Արցախից տեղահանված կանանց հուսահատության պատմությունները։ Խորապես հուզված լինելով նրանցից յուրաքանչյուրի դժվարին ճակատագրով՝ epostle-ը ստանձնեց աջակցել այս կանանց՝ օգնելով նրանց նոր կյանք կառուցել և ավելի լավ ապագա ապահովել իրենց նոր հայրենիքում։
«Vibrantz for Vanadzor»-ը ֆինանսավորեց ողջ վերապատրաստման ծրագիրը և յուրաքանչյուր կնոջ համար նոր կարի մեքենաներ տրամադրեց։ Այսօր, տեսնելով նրանց ժպիտները, ոգևորությունն ու հույսը, մենք գիտենք, որ նրանք ձեռք բերած հմտությունները կօգտագործեն իրենց կյանքի հաջորդ փուլում նոր հաջողություններ գրանցելու համար։ Մենք հպարտանում ենք յուրաքանչյուր մասնակցով և հավերժ երախտապարտ ենք Գուգարաց թեմի հրաշալի ուսուցչական և ղեկավար կազմին, որն այսպիսի դրական ազդեցություն է ունեցել։
«Vibrantz for Vanadzor»-ը սկիզբ առավ 2023 թվականին Արևմտյան թեմում և Սուրբ Ղևոնդյանց հայկական եկեղեցում կազմակերպված «Cars & Coffee for Artsakh» դրամահավաքից։ Թեմակալ առաջնորդ Տեր Հովնան արքեպիսկոպոս Տերտերյանի նվիրումի և ուղղորդման շնորհիվ ծրագիրը թափ հավաքեց Գուգարաց թեմի և նրա առաջնորդ Տեր Հովնան եպիսկոպոս Հակոբյանի աջակցությամբ։
Մենք կշարունակենք աջակցել և հետևել յուրաքանչյուր շրջանավարտի, քանի որ նրանք շարունակում են իրենց և իրենց ընտանիքների համար ֆինանսական հիմքեր ստեղծելու ուղին։ Խնդրում ենք միանալ մեզ և շարունակել հետևել Epostle-ին՝ Վանաձորում «Vibrantz»-ի դրական առաջընթացին ականատես լինելու համար։
Epostle. Կապ եկեղեցու և մշակույթի հետ
Միացյալ Նահանգներում ապրող ավելի քան կես միլիոն հայերի պարագայում Հայ Եկեղեցին շարունակում է հավատարիմ մնալ համայնքի բոլոր անդամներին ծառայելու իր առաքելությանը՝ անկախ նրանից, թե որտեղ են նրանք ապրում։ Թեև Արևմտյան թեմում կա 40, իսկ Արևելյան թեմում՝ 48 ծխական համայնք, այս հաստատությունները չեն կարող աշխարհագրորեն հասնել յուրաքանչյուր հայի։
Այս քարտեզը ցույց է տալիս հայ բնակչության տեղաբաշխումն ըստ շրջանների։ Կանաչի ավելի մուգ երանգները նշում են ավելի մեծ խտություն, իսկ քորոցները՝ գործող ծխական համայնքների տեղակայումը։ Բայց ի՞նչ կարելի է ասել նրանց մասին, ովքեր ապրում են ծխական համայնքից հեռու։ Ինչպե՞ս է Եկեղեցին ընդլայնում իր առաքելությունն ու պատգամը։
Epostle-ը պատասխանն է։ Ինտերնետ կապի միջոցով հայ եկեղեցական կյանքի և մշակույթի հարստությունը հասանելի է դառնում իրական ժամանակում՝ անմիջապես Ձեր համակարգչից, պլանշետից կամ կրելի սարքից։ Epostle-ը Ձեզ է հասցնում պատարագը, ուսուցումն ու համայնքային կյանքը՝ որտեղ էլ որ Դուք լինեք։
Կարևոր է նշել, որ Epostle-ը տեղական ծխական համայնքի գործունեության լրացումն է և ոչ թե փոխարինումը։ Այն ընդլայնում է Եկեղեցու հասանելիությունը և աջակցում նրա առաքելությանը՝ առանց փոխարինելու անձնական համայնքային երկրպագության խորությունը։
Epostle-ում մենք հավատում ենք, որ տեխնոլոգիաների ստեղծագործ կիրառումը հզոր միջոց է Մեծ հանձնարարականը կատարելու համար՝ այն աստվածային կոչը, որ Հիսուսը տվեց Իր աշակերտներին հարությունից հետո՝ տարածելու Իր պատգամը, աշակերտներ պատրաստելու և մկրտելու Հոր, Որդու և Սուրբ Հոգու անունով։
Next Step #803 — June 18, 2025
Պատերազմ և խաղաղություն, մինչ աշխարհը պատրաստվում է ավելի ագրեսիվ հռետորաբանության։ Արդյո՞ք սա Պանդորայի արկղն է, թե՞ կա բռնությունը սիրով հաղթահարելու պատգամին վերադառնալու ուղի։ Կարեկցանքը՝ չափված կոշիկի չափսերով։ Մեր մեջ գտնվող բանտարկյալի տանջանքը։ Տեր Վազգենը խորհրդածում է «Հաջորդ քայլը» հաղորդաշարի 17-ամյակի և այսօրվա փոդքաստի նպատակի մասին։
Երաժշտությունը՝ Գոռ Մխիթարյանի «Հրաշք» ստեղծագործությունը
Պրոդյուսեր՝ Սյուզի Շատարևյան, http://Epostle.net-ի համար
Բաժանորդագրվեք և լսեք Ձեր նախընտրած փոդքաստ հարթակում։
Մենք հասանելի ենք Pandora, Spotify և Apple Podcasts հարթակներում։
Նկարչական պատկերում. Սյուզին և Տեր Վազգենը ձայնագրում են «Հաջորդ քայլը» հաղորդաշարը Epostle-ի ստեղծման սկզբնական շրջանում՝ Գլենդելի ստուդիայում
Արցախից (Լեռնային Ղարաբաղ) տեղահանված Գալա Դանիլովան պատմում է հայրենիքից հեռանալու գործընթացի և այն մասին, թե ինչպես կարելի է հավասարակշռել ատելության ու վշտի զգացումները սիրո ուժի հետ։ Հարցազրույցը վարել է Տեր Վազգեն Մովսեսյանը 2025 թվականի մարտի 31-ին, Երևանում։ Երևանյան բողոքի ակցիան տեղի է ունեցել հենց այս հարցազրույցից անմիջապես հետո։ Տեսանկարահանումը, մոնտաժը և պրոդյուսերական աշխատանքը՝ Գրեգորի Բեյլերյանի
Ուրախ ենք տեղեկացնել, որ Epostle-ը համալրում է իր բովանդակությունը Արևմտյան թեմի լրատվական բաժնի հարուստ հավաքածուով, ինչպես նաև Սան Ֆրանցիսկոյի Սուրբ Հովհաննես հայկական եկեղեցու հոգևոր հովիվ Տեր Մեսրոպ Աշի թվային աշխատանքներով և նորարարություններով։
«Պահք և աղոթք» հավելվածը կարող եք ներբեռնել անմիջապես Ձեր հեռախոսում։ Այն Ձեր ուղեկիցն է Հայ Առաքելական եկեղեցու ավանդույթներին համահունչ հոգևոր կյանք կառուցելու ճանապարհին։ Միացե՛ք պահեցողների համաշխարհային համայնքին, ստացե՛ք ծանուցումներ եկեղեցու կողմից սահմանված պահքի շրջանների մասին և հետևե՛ք Ձեր ամենօրյա հոգևոր գործերին՝ աղոթքին, Աստվածաշնչի ընթերցանությանը և բարեգործությանը։
Հավելվածը նոր հնարավորություններ է ընձեռում պահք պահելու, աղոթելու և Հայ եկեղեցու հետ հոգևոր կապն առավել խորացնելու համար։
