Շների և խոզերի խստությունը

Արմոդոքսիան այսօր. Շների և խոզերի խստությունը

Հայ եկեղեցին Սուրբ Գիրքը հարգանքով անվանում է «Աստծո շունչ»։ Երեկ ես Ձեզ խնդրեցի խորհել Սրբոց Թարգմանչաց տոնի ընթերցվածքի շուրջ, մի խումբ, որը ներառում է Սուրբ Գրքի թարգմանիչներին։ Հատվածը Լեռան քարոզից է, որտեղ մեր Տերը նախազգուշացնում է ժողովրդին. «Սրբությունը շներին մի՛ տվեք, ձեր մարգարիտները խոզերի առաջ մի՛ նետեք, որպեսզի նրանք իրենց ոտքերի տակ չկոխկրտեն դրանք և շրջվելով՝ ձեզ չպատառոտեն» (Մատթեոս 7)։

Եկեղեցու հայրերը եկեղեցական օրացույցում այս ընթերցումը նշանակել են՝ խոսելու Սուրբ Գրքի սրբազնության մասին։ «Զգուշացե՛ք», - հորդորում է մեր Տերը, - «սրբությունը շներին մի՛ տվեք»։ Սակայն նախազգուշացումը սրանով չի ավարտվում, և Հիսուսը շարունակում է բավականին կոշտ արտահայտություններով։

16-րդ դարում Արևմուտքում այն, ինչ կոչվեց Բողոքական բարեփոխում, իր հիմնական դրույթներից մեկն ուներ Սուրբ Գրքի մեկնաբանությունը։ Սուրբ Գիրքը չէր ընկալվում որպես Աստծո շունչ, այլ որպես Աստծո կողմից մեզ տրված գիրք։ Որպես այդպիսին, մարդիկ ազատ էին կարդալու և մեկնաբանելու այն այնպես, ինչպես կամենան։ Արդյունքում, Սուրբ Գրքի նույն խոսքերը տարբեր մարդկանց համար տարբեր իմաստներ ունեին։ Ազգայնականությունը, անհանդուրժողականությունը, պատերազմներն ու սպանությունները արդարացվում էին Սուրբ Գրքով։

Արևելքում և հատկապես Հայաստանում բողոքականությունը չեկավ Բարեփոխման ճանապարհով, այլ ներթափանցեց 19-րդ դարում և տարածվեց 20-րդ դարի ընթացքում։ Ցավոք, Սուրբ Գրքի՝ որպես Աստծո շնչի տեղը կորավ, և Արևմուտքից եկող հոսանքները համոզեցին մարդկանց, որ Աստվածաշունչը կանոնների և կարգերի մի գիրք է։

Հեղինակ Ռեյչել Հելդ Էվանսը նշում է. «Եթե Դուք փնտրում եք համարներ ստրկությունը պաշտպանելու համար, Դուք դրանք կգտնեք։ Եթե փնտրում եք համարներ ստրկությունը վերացնելու համար, Դուք դրանք կգտնեք։ Եթե փնտրում եք համարներ կանանց ճնշելու համար, Դուք դրանք կգտնեք։ Եթե փնտրում եք համարներ կանանց ազատագրելու կամ պատվելու համար, Դուք դրանք կգտնեք։ Եթե փնտրում եք պատերազմ սկսելու պատճառներ, Դուք դրանք կգտնեք։ Եթե փնտրում եք խաղաղությունը խթանելու պատճառներ, Դուք դրանք կգտնեք։ Եթե փնտրում եք հնացած, անտեղի հին տեքստ, Դուք այն կգտնեք։ Եթե փնտրում եք ճշմարտություն, հավատացե՛ք ինձ, Դուք այն կգտնեք։ Ահա թե ինչու երբեմն տեքստին ուղղված ամենաուսանելի հարցը ոչ թե «ի՞նչ է այն ասում»-ն է, այլ «ի՞նչ եմ ես փնտրում»-ը։ Ես կասկածում եմ, որ Հիսուսը գիտեր սա, երբ ասում էր. «խնդրեցե՛ք, և կտրվի ձեզ, փնտրեցե՛ք, և կգտնեք, թակեցե՛ք, և կբացվի ձեր առաջ»։ Եթե Դուք ցանկանում եք բռնություն գործել այս աշխարհում, Դուք միշտ կգտնեք զենքերը։ Եթե ցանկանում եք բուժել, Դուք միշտ կգտնեք բալասանը»։

Այս մտքով էլ մենք թողնում ենք Ձեզ այսօր՝ Աստվածաշնչի՝ Աստծո շնչի փորձառության հետ միասին։

Շապիկի լուսանկար՝ Կակաչներ Հայաստանում, 2014թ., Հայր Վազգեն