Արմոդոքսիան այսօր. Վերջաբան Մյուռոնի խորքային ուսումնասիրությանը

Անցած մեկ ամսվա ընթացքում ես հաճույքով կիսվել եմ Ձեզ հետ Սուրբ Մյուռոնի մասին «խորքային» պատմությամբ։ Անցած հանգստյան օրերին հազարավոր մարդիկ ուխտագնացություն կատարեցին դեպի Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածին՝ ականատես լինելու Մայր Տաճարի օրհնությանն ու վերաօծմանը, որը տասնամյակից ավելի վերանորոգման փուլում էր։ Հազարավոր այլ մարդիկ հետևեցին արարողությանը առցանց, երբ այս տասնյոթդարյա ավանդույթը տեղի ունեցավ երկրագնդի ամենահին քրիստոնեական տաճարում՝ Արարատ լեռան ստվերում, որտեղ Նոյն ու իր ընտանիքը դուրս եկան տապանից։

Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Բ Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսը նախագահեց և հանդես եկավ խորազդեցիկ քարոզով, որն ամփոփեց 2024 թվականի Մյուռոնի էությունը ժամանակակից աշխարհի համատեքստում։ Այս խորքային շարքի վերջաբանի փոխարեն՝ Ձեզ եմ ներկայացնում Նորին Սրբության 2024 թվականի սեպտեմբերի 28-ի պատգամից հատվածներ։ (Պատգամն ամբողջությամբ ներկայացված է ստորև։)

«Ով օծվի սրանով, Աստծուն կերկյուղի և թշնամուց չի վախենա»։

Սիրելի՛ հավատացյալներ,

Վարագա Սուրբ Խաչի տոնի և Սուրբ Գևորգ Զորավարի հիշատակի նախօրեին մենք փառք ենք տալիս Ամենակալ Աստծուն, Ով մեզ շնորհեց Սուրբ Մյուռոնի օրհնության արարողությունը կատարելու շնորհը՝ մի արարողություն, որը մենք չկարողացանք իրականացնել վերջին տարիների աղետալի իրադարձությունների պատճառով։ Թող Աստծո ողորմած կամքով նորօրհնյալ Սուրբ Մյուռոնը երկնային օրհնություններ պարգևի մեր կյանքին՝ հոգևոր զորություն և նորոգման շնորհ տալով մեր ժողովրդին, որը դիմակայել է պատերազմի արհավիրքներին ու կորուստներին։

Սիրելի՛ներ, Սուրբ Մյուռոնի օրհնությունը մեզ հիշեցնում է հայ ժողովրդի դարձի սրբազան օրերի մասին։ Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ Հայրապետի ձեռամբ, Աստվածաշնչյան Արարատ լեռան վեհաշուք հայացքի ներքո, մեր ժողովուրդը մկրտվեց և օծվեց սուրբ յուղով, որն օրհնվել էր մեր Տիրոջ կողմից և Հայաստան էր բերվել Սուրբ Թադեոս առաքյալի միջոցով։ Այսպիսով՝ մեր ժողովուրդը միացավ Քրիստոսին և Նրա Սուրբ Եկեղեցուն։ Հայ ազգը ստացավ Աստծո սեփական ժողովուրդը դառնալու և քրիստոնեությունը որպես պետական կրոն հռչակած առաջին ազգը լինելու շնորհը։ Այն դարակազմիկ պահից ի վեր, երբ հիմնադրվեց ազգի հավատքը, փրկության սուրբ լեռը՝ Արարատը, և Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածինը կանգուն են մնացել որպես մեր հարատև հավատքի և հայ ժողովրդի հավերժական գոյության սրբազան ու անջնջելի խորհրդանիշներ։

«Ով օծվի այս Մյուռոնով, Աստծուն կերկյուղի և թշնամուց չի վախենա»։ Այսօր Սուրբ Մյուռոնի օրհնության աղոթքից այս հուզիչ խոսքերը հնչում են բոլորիս համար։ Մեր նախնիներից եկող այս պատգամն ուղեկցել է մեր ժողովրդին պատմության ընթացքում՝ զորացնելով նրանց ապրելու Աստծո սիրո հանդեպ երկյուղածությամբ, քաջալերելով թշնամիների դեմ հանդիման և քաջալերելով լինելու սրբազան արժեքների ու մեր ինքնության պաշտպանը, ինչպես նաև նվիրված լինելու հայրենիքի ծառայությանը։

Սուրբ Մյուռոնը Սուրբ Հոգու ներկայության տեսանելի նշանն է։ Սուրբ Մյուռոնի կնիքով աստվածային օրհնությունների աղբյուր է հոսում անհատի և ազգի կյանքի մեջ։ Սուրբ Մյուռոնով օծվածը դառնում է երկնային, անարատ պարգևների ստացողը, նորոգված՝ բարության մեջ մտածելու և գործելու, Աստծո երկյուղով ապրելու և չարի ներկայության մեջ առանց վախի մնալու համար։ Սուրբ Մյուռոնի կնիքը հաստատում է մեր միությունը Քրիստոսի հետ և մեր անդամակցությունը Նրա Սուրբ Եկեղեցուն։ Այն նաև հաստատում է մեր ազգային ինքնությունը և Աստծո հանդեպ մեր հավատարմության ուխտը։

Դարեր շարունակ Սուրբ Մյուռոնը միավորել է աշխարհով մեկ սփռված մեր ժողովրդի զավակներին՝ միացնելով հայրենիքն ու սփյուռքը։ Սուրբ Մյուռոնի միջոցով մենք մեկ ազգ ենք և մեկ Եկեղեցի։ Այսօր Սուրբ Մյուռոնը, որը բաշխվում է Նվիրապետական Աթոռների և թեմակալ առաջնորդների միջոցով մեր ժողովրդին ամբողջ աշխարհում, կրկին հոգեպես ամրապնդում է մեր անբաժանելի միասնությունը։ Մյուռոնը դարձել է այն արյունը, որը հոսում է հայերի երակներով՝ ազգին հոգևոր ուժ տալով դիմակայելու բոլոր փորձություններին, ինչպես նաև մեր ներկայիս մարտահրավերներին՝ մեր նախնիների աղոթական հորդորի համաձայն. «Մյուռոնով օծվածը միայն Աստծուց է վախենում և թշնամիներից չի երկնչում»։

Սիրելի՛ներ, աշխարհն այսօր կրկին հուզված է հակամարտություններով և թշնամանքով, որոնք խաթարում են ընտանեկան կյանքի և մարդկային հարաբերությունների ներդաշնակությունը, սերմանում թշնամանք ու անհանդուրժողականություն, հրահրում պատերազմ, տարածում ավերածություններ ու աղետներ։ Մեր երկիրն ու ժողովուրդը նույնպես բախվում են անվտանգային լուրջ սպառնալիքների՝ ավերածություններից և խորը կորուստներից վեր կանգնելու հրամայականով։ Մենք հավատում ենք, որ աշխարհն անտարբեր չէ ցավի և բռնության հանդեպ։ Մենք հավատում ենք, որ սերն ու կարեկցանքը չեն ցնդել մարդկային սրտերից, ինչպես նաև արդարության ձգտումը կամ օրենքի գերակայությունը։

Սրբալույս Մյուռոնի օրհնության այս նվիրական առիթով մենք կրկին դիմում ենք միջազգային հանրությանը և քույր Եկեղեցիներին՝ մեր աղոթասեր հոգևոր և դիվանագիտական ներկայացուցիչների ներկայությամբ, ձեռնարկելու արդյունավետ միջոցներ՝ զսպելու Ադրբեջանի ծավալապաշտական նկրտումները և ուժի դիրքերից թելադրվող անվերջանալի պահանջները, ինչպես նաև վերադարձնելու Հայաստանի օկուպացված սահմանամերձ տարածքները, պաշտպանելու Արցախի տեղահանված մեր ժողովրդի խախտված իրավունքները, ազատ արձակելու գերեվարված հայորդիներին և պահպանելու Արցախի հայկական հոգևոր ու մշակութային ժառանգությունը յուրացումից և ոչնչացումից:

Սիրելի՛ հավատացյալներ, այս բարդ իրավիճակի հանգուցալուծման հիմնական պարտքն ու պատասխանատվությունը մերն է։ Մեզ վիճակված է միավորվել, պաշտպանել մեր երկիրը նոր ներխուժումներից ու կորուստներից, փարատել ապագայի հանդեպ երկյուղն ու մտահոգությունը, վերագնահատել ազգի համար սխալ և կործանարար ընթացքները, առավել ամրապնդել հայ-սփյուռք կապերը, խթանել առողջ երկխոսությունը ազգի ներքաղաքական կյանքում և ուղիներ որոնել հայրենիքում մեր ժողովրդի համար անվտանգ ու ապահով կյանքը վերականգնելու։ Այս ուղին մենք պետք է անցնենք արդարությամբ, քաջությամբ և ազնվությամբ։ Այս պայմաններում Աստծո հանդեպ վստահությունն ու հույսը այն խարիսխն ու ամուր հիմքն են, որոնց վրա մենք կարող ենք վեր կանգնել մեզ պատուհասած աղետներից՝ կառուցելու համար զորեղ հայրենիք:

Ուստի, սիրելինե՛ր, թող այս նոր Սրբալույս Մյուռոնը լինի հույսի և նորոգության Մյուռոն, մեր ազգային կյանքը վերակենդանացնելու մեր վճռականության և ներքին ու արտաքին մարտահրավերները հաղթահարելու մեր հաստատակամության լուսավոր վկայությունը, մինչ մենք կերտում ենք բարօր ապագա:

Մեր հայրապետական կոչն է աշխարհասփյուռ մեր զավակներին՝ թույլ տալ, որ մեր կյանքի ընթացքը մշտապես կնքված լինի Սրբալույս Մյուռոնով և հաստատուն մնալ մեր պետության շահերի պաշտպանության գործում։ Թող ոչ ոք վտանգի մեր ազգի ապագան:

Քանզի ոչ ոք, ով օծված է Սրբալույս Մյուռոնով, չի կարող երբևէ հրաժարվել անկախ հայրենիքի մասին իր նախնյաց երազանքներից կամ ուրանալ սեփական պատմությունը:

Ոչ ոք, ով օծված է Սրբալույս Մյուռոնով, չի կարող մերժել իր նախնյաց ժառանգությունը, նսեմացնել իր սրբազան արժեքները կամ աղավաղել իր ազգային ինքնությունն ու ձգտումները:

Ոչ ոք, ով օծված է Սրբալույս Մյուռոնով, չպետք է երբևէ վիրավորի կամ արհամարհի իր հայրենակիցներին, իր քույրերին ու եղբայրներին, քանզի ասված է. «Ով չի սիրում իր եղբորը, որին տեսել է, չի կարող սիրել Աստծուն, որին չի տեսել» (Ա Հովհաննես 4:20):

Յուրաքանչյուր ոք, ով օծված է Սրբալույս Մյուռոնով, կոչված է դառնալու ճշմարտության ջատագով, բարության արարիչ և սիրո քարոզիչ։
Եվ վերջապես, ով օծված է Սրբալույս Մյուռոնով, պետք է երկյուղի միայն Աստծուց և անվախ լինի թշնամիների ու սպառնալիքների առջև, քանզի, ինչպես ասում է Սուրբ Առաքյալը. «Աստծո հիմարությունը մարդկանցից ավելի իմաստուն է, և Աստծո տկարությունը՝ մարդկանցից ավելի զորավոր» (Ա Կորնթացիներ 1:25):

Մեր հայրապետական հորդորը ձեզ, սիրելի՛ արցախահայեր, մնալ անսասան ու աներեր փորձությունների և նեղությունների դիմաց։ Արցախի դեմ գործված ոճիրը ոչ միայն ձեր, այլև ամբողջ մեր ազգի դեմ էր։ Որպես ազգ՝ մենք պետք է վճռականորեն պաշտպանենք և սատարենք ձեր՝ հայրենի օջախներում ազատ ու արժանապատիվ ապրելու իրավունքը։ Այս սուրբ խորանից մենք մեր սերն ու օրհնությունն ենք հղում ձեզ՝ աղոթելով, որ երկնային շնորհները հեղվեն ձեր կյանքի և օջախների վրա։ Որպես Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս՝ մենք հավատում ենք մեր ազգի ներքին ուժին և մեր ժողովրդի վերազարթոնքին, այն պայծառ ու հաղթական ապագային, որ սպասում է մեզ:

Հոգևոր նորոգության այս առիթով՝ Սրբալույս Մյուռոնի օրհնության, մեր սերն ու բարեմաղթանքներն ենք հղում արարողության մասնակիցներին՝ հոգևորականներին, պետական այրերին, քաղաքական ու դիվանագիտական գործիչներին, Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի ազգային նվիրյալ բարերարներին և հավատավոր ուխտավորներին։ Մեր բարձր գնահատանքն ենք հայտնում ազգային բարերար պարոն Սամվել Կարապետյանին, ով ստանձնել է Սրբալույս Մյուռոնի օրհնության կնքահոր դերը և նշանակալի ավանդ է ներդրել մեր ազգի ու հայրենիքի բարգավաճման, ինչպես նաև Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի լուսավորության գործում։ Թող Աստծո առատ օրհնությունն ու երկնային պարգևները նորանոր հաջողություններ բերեն, սիրելի՛ բարերար պարոն Կարապետյան, Ձեզ և Ձեր բարեպաշտ ընտանիքին:

Մենք աղոթում ենք մեր Երկնավոր Հորը, որ Սուրբ Հոգու շնորհով հավատքի, սիրո և բարության գործերը առատորեն ծաղկեն աշխարհում, և խաղաղության ու ներդաշնակության ուղիները ամրապնդվեն։ Թող մեր հայրենիքը լինի անվտանգ ու հաստատուն՝ Սուրբ Հոգու պարգևների մշտական հեղմամբ, մեր ժողովրդի կյանքը՝ առաքինությամբ զարդարված, և մեր Սուրբ Առաքելական Եկեղեցին՝ պայծառ ու անսասան։ Թող Սրբալույս Մյուռոնի կենսատու լույսը Լուսավորչի Կանթեղը մշտավառ պահի հայոց աշխարհում՝ այսօր, միշտ և հավիտյանս հավիտենից։ Ամեն:

Աղբյուր՝ https://www.armenianchurch.org/en/news/28-09-2024-eng/11682